ميزگرد بررسی کتاب «سوسیوبیولوژی: تلفیق نوین» اثر «ادوارد ويلسون» پنج‌شنبه گذشته در سازمان انتشارات جهاد دانشگاهي واحد مشهد برگزار شد.

به گزارش خبرگزاري كتاب ايران (ايبنا)، در دومین نشست کتاب انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد کتاب، دکتر عبدالحسین وهاب‌زاده، دکتر حیدری بیگوند، جامعه‌شناس و عضو هيات علمی دانشگاه فردوسي، دکتر‌حمید طراوتی، مترجم و از فعالان محیط‌ زیست و جمعی از علاقه‌مندان حضور داشتند.

در اين نشست، عبدالحسین وهاب‌زاده سخنان خود را با توضیحاتی درباره تاریخ نظریه سوسیوبیولوژی آغاز کرد و ‏گفت: ویلسون به پيروي از داروین، مبحث سوسیوبیولوژی را در یک سه‌گانه ‏پشت سر هم گسترش داده است، او ابتدا در کتاب «اجتماع حشرات» به بحث چگونگی سازمان‌یابی اجتماعات و ‏سپس به ساختار اجتماعات، قوانین حاکم بر آن و گونه‌های اجتماعی  اشاره می‌کند.

وي افزود: ويلسون در فصل آخر اين كتاب به سوسیوبیولوژی انسان می‌پردازد و در کتاب ديگري به نام «درباره ‏طبیعت انسان» نيز بحث سوسیوبیولوژی انسان را بسط می‌دهد.‏

مترجم كتاب با بيان اینکه ویلسون در به کار بردن واژه تلفیق نوین در عنوان کتاب اصرار دارد، به پیش زمینه‌ این عنوان اشاره کرد و گفت: در دهه سی، پیشرفت‌ شاخه‌های ژنتیک و زیست شناسی‌ جمعیت ‏موجب اصلاحاتی در زمینه تکامل داروینی ‌شد. افرادی مثل مایر، آیالا، دوبژانسکی، فیشر، هالدین و ... تصحیحاتی در این زمینه انجام ‌دادند و تفکر جمعیتی و محوریت ژن را وارد بحث داروین کردند. به ‏این ترتیب تصویر جدیدی از داروینیسم ارائه شد که عنوان سنتز جدید را بر آن گذاشتند.

وهاب‌زاده با اشاره به اينكه منظور ویلسون ‏از انتخاب عنوان سنتز جدید، سوسیوبیولوژی سنتز جدیدی است كه از نظریه داروین سرچشمه مي‌گيرد، عنوان كرد: تعریف او از سوسیوبیولوژی، مطالعه نظام‌مند جوامع و رفتارهای ‏اجتماعی به اضافه‌ زیرساخت‌هایی است که این رفتارها را به وجود می‌آورند و او حیطه ‏سوسیوبیولوژی را همه اجتماعات، از تک سلولی‌ها تا انسان می‌داند.

وي خاطرنشان كرد: در مرحله‌ای که اين کتاب نوشته شده ‏او بیشتر به جوامع اولیه انسان و اجتماعات بومی امروزی می‌پردازد و ابراز امیدواری می‌کند که ‏جامعه‌شناسی نیز در نهایت وارد دیسیپلین نوداروینی شده و از این طریق انسان امروزی را مورد ‏بررسی قرار دهد. او همچنين در 1975 پیش‌بینی می‌کند که رفتارشناسی و اتولوژی که مطالعه رفتار موجودات ‏در محیط طبیعی‌شان است، در یک سو توسط علوم اعصاب و در سوی دیگر توسط سوسیوبیولوژی ‏هضم شود و این علوم از بین برود.

وي همچنين درباره تأثیر نظریه سوسیوبیولوژی و این کتاب بر علوم دیگر اذعان داشت: در زمینه بوم‌شناسی ‏رفتار و اکولوژی رفتار که با الهام از سوسیوبیولوژی و با محوریت ژن شکل گرفته، امروز شاخه پرباری از ‏زیست‌شناسی است که رفتارهای هر موجود زنده‌ای را بر بستر زیستگاه و شیوه‌ معیشتش و ‏مسائلی که این شیوه‌ها برای او پیش می‌آورند بررسی می‌کند.

وهاب‌زاده تاكيد كرد: ویلسون وظیفه سوسیوبیولوژی را پیش‌بینی سازمان اجتماعی یک جمعیت ‏مشخص می‌داند با استفاده از اطلاعات آماری جمعیت، نظیر تراکم و ساخت جنسی و سنی جمعیت ‏و دیگر داده‌های دموگرافیک و اطلاعاتی که از ژنتیک جمعیت نظیر میزان کافی سیلان ژن و اندازه ‏مناسب جمعیت برای حفظ هویت جمعیتی و میزان تبادل ژن با جمعیتهای همسایه به‌دست می‌آید و با ‏توجه به محدودیتهای رفتاری که یک گونه به دلیل میراثی که از گذشتگان دارد. او خود می‌گوید اگر ‏بتوانیم در تحلیل رفتار اجتماعی یک گله میمون و یک کلنی موریانه یک متدولوژی واحد و مجموعه ای از ‏پارامترهای یکسان به کار ببریم، به سوسیوبیولوژی دست‌ پیدا کرده‌ایم.

کد مطلب : 14410