نویسندگان معاصر ایران به واسطه خواستگاه خود درگیر مسائل و دغدغه های زندگی شهری شده اند که این موضوع ادبیات آنها را نیز تحت شعاع قرار داده و این گروه به ادبیاتی موسوم به شهری گرایش پیدا کرده اند.

"ناتاشا امیری" در گفت وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، درباره گرایش نویسندگان به ادبیات شهری گفت: بی شک نویسندگان همواره در معرض تاثیر پذیری و تاثیر گذاری بر پیرامون خود هستند. با توجه به اینکه خواستگاه اصلی بیشتر نویسندگان معاصر ایران شهر است ، این گروه از نویسندگان که تعدادشان هم کم نیست، به ادبیات شهری روی آورده اند.

وی یکی از دلایل اصلی گرایش به ادبیات شهری را کم رنگ شدن نقش طبیعت در زندگی نویسندگان می داند و اضافه می کند: در حال حاضر گسست عمیقی میان نویسندگان با طبیعت بوجود آمده واین تنها مختص به نویسندگان ایرانی نیست.

نویسنده مجموعه داستان "هولا هولا" ادامه داد: دغدغه هایی که زندگی شهری با خود به همراه دارد و فاصله گرفتن از طبیعت آنقدر عمیق و گسترده است که اگر نویسنده ای حتی بخواهد به طبیعت فکر کند، موضوعاتی چون ترافیگ ، ازدحام مترو و مشکلات آپارتمان نشینی به او این امکان را کمتر می دهد.

وی افزود: زندگی شهری دغدغه های خاص خودش را دارد، نویسنده ای که در شهر زندگی می کند، نمی تواند بی اعتنا به مسائلی چون مواد مخدر، جدال میان زندگی سنتی و مدرن، روابط زن و مرد و موضوعات اجتماعی که برخواسته از ساختار مدنی است، باشد.

امیری ادامه داد: البته هر نویسنده ای بر اساس رویکردی که دارد و زوایه ای که برای نگریستن به جهان برمی گزیند، یکی یا چند موضوع شهری را دغدغه و محور اصلی داستان هایش قرار می دهد.

وی با بیان این که امروزه بیشتر داستان های شهری در فضایی آپارتمانی شکل می گیرند، خاطر نشان کرد: امروز اغلب مردم در شهر های بزرگ در آپارتمان های کوچک زندگی می کنند و این نوع زندگی خواه و ناخواه موجب شکل گیری فضا و دغدغه های جدیدی در ادبیات شهری می شود که نویسندگان ایرانی نیز از آن غافل نبوده اند.

امیری ادامه داد: وقتی زوج جوان در یک آپارتمان 40 متری زندگی می کند، نمی توانیم شخصیت های این داستان را از طبقه مرفه انتخاب کنیم و خواه و ناخواه این شخصیت ها از میان جامعه کارگری یا کارمندی که در آمد پایینی دارند، انتخاب می شوند.

امیری ادامه داد:البته در برخی از داستان هایی که جنبه سفرنامه ای دارند، رویکرد نویسنده نسبت به شهر متفاوت است و در این داستان ها از شهر ها و کوچه و پس کوچه های آن نویسنده گذری می گذرد.

نویسنده رمان با من به جهنم بیا افزود: نوع رفتاری که نویسندگان واقع گرا با شهر می کنند، بسیار متفاوت با رفتار نویسندگانی است که به ادبیات تخیلی گرایش دارند.

وی با اشاره به این مطلب که در دوره فعلی داستان هایی که محور اصلی آنها روستا باشد، کمتر مورد توجه نویسندگان قرار می گیرد، گفت: در دوره ای ادبیات روستایی بر تمام موضوعات سلطه داشت و نویسندگانی چون "محمود دولت آبادی"، "امین فقیری" و... به این نوع ادبی گرایش داشتند، اما امروزه دیگر چنین نیست.

امیری ادامه داد: امروزه فضای روستا های ما حال و هوای گذشته را ندارد و هر روز می خواهند که به معیار های زندگی شهری خود را نزدیک تر کنند.

وی با اشاره به برخی از اصطلاحات همچون ادبیات "آپارتمانی" و "آشپزخانه ای" که ادبیات شهری ما را تحت شعاع قرار داده اند، گفت: مثلا "فریبا وفی" یکی نویسندگان برجسته شهری نویس است که او را برخی آشپزخانه ای نویس می خوانند که این توهین بزرگی به این نوع ادبی است.

امیری ادامه داد: وقتی نویسنده ای از شهر و زندگی شهری می نویسد و حضور شخصیت زن در آن اثر پررنگ است، بی شک به موضوعات زنان هم توجه می کند، این دلیل نمی شود که از این موضوع در نقد این نوع ادبی استفاده شود.

کد مطلب : 24356