تاريخ شفاهي به منظور بازسازي وقايع و رويدادها نيست؛ بلكه براي بازسازي حاشيه‌هاي آن به‌كار مي‌رود، همچنين مصاحبه محصول تاريخ شفاهي است كه براي روشن شدن رويدادها استفاده مي‌شود.

دكتر مرتضي نورايي، عضو هيات علمي گروه تاريخ دانشگاه اصفهان كه عصر روز سه‌شنبه در نشست تخصصي كتاب ماه تاريخ و جغرافيا با عنوان «تاريخ شفاهي و خاطرات» سخن مي‌گفت، با بيان اين مطلب افزود: هر تاريخي، تاريخ معاصر است، هر نسلي تاريخ خودش را خود مي‌نويسد و هر دوره‌اي ضرورت‌هايي دارد كه بر اساس ضرورت‌ها به گذشته مراجعه مي‌كند و تاريخ را مي‌نويسد.

وي افزود: تاريخ، جزئي از گذشته است و هيچ توليد شفاهي از آن خام نيست بلكه تاريخ است و بر اساس ضرورت‌ها جمع‌آوري مي‌شود.

اين استاد دانشگاه به ويژگي‌هاي مصاحبه اشاره كرد و گفت: زبان اخلاقي بايد در مصاحبه رعايت شود. همچنين منطق حاكم بر اصطلاحات نيز مساله مهمي است كه بايد در مصاحبه حفظ كنيم.

نورايي به انواع سند اشاره كرد و گفت: سند عبارت است از متني كه به منظور تاريخ‌نگاري توليد نشده باشد، هر مصاحبه‌اي تاريخ به دنيا مي‌آيد و حوزه استفاده از آن نيز محدود است. مصاحبه يك تجربه شخصي است كه از يك واقعه كلي به دست مي‌آيد.

عضو هيات علمي گروه تاريخ دانشگاه اصفهان خاطرنشان كرد: سه نوع سند مي‌توانيم براي تاريخ‌نگاري مطرح كنيم كه عبارتند از سند رسمي، سند نيمه‌رسمي و سند غيررسمي. سند رسمي آن چيزي است كه در دايره ادراي و دولتي تهيه شده باشد، سند نيمه‌رسمي نيز يك طرف خارج از دايره اداري و يك طرف اداري و دولتي است و سندهاي غيررسمي خارج از اين دايره به‌شمار مي‌روند.

وي به مساله تاريخ شفاهي در دانشگاه كلمبيا اشاره كرد و گفت: تاريخ شفاهي در سال 1948 در دانشگاه كلمبيا براي گرايش جمع‌آوري اطلاعات تأسيس شد. مي‌توان گفت به لحاظ رواني روان‌شناسان مبتكر آن هستند و براي مورخان و جامعه‌شناسان به اختراع ضبط‌ صوت بازمي‌گردد.

وي افزود: همچنين اولين شاخه تاريخ محلي در سال 1947 تأسيس شد. در دهه 60 تاريخ محلي به يك هدف بين‌المللي تبديل شده و در چنبره سياستمداران بود.

نورايي يادآور شد: براي دموكراسي كردن تاريخ بايد مركزيت‌گرايي حذف شود و در پي آن به صداهاي متعددي احتياج دارد. همچنين فلسفه تحت تأثير شاخه‌هاي مختلف براي به گفت‌وگو در آوردن زواياي ثابت به وجود مي‌آيد.

کد مطلب : 14978