رييس اتحاديه ناشران و كتابفروشان تبريز گفت: ناشران شهرستاني روز به روز لاغرتر مي‌شوند و علت آن تحت تاثير قرار گرفتن سبد فروش سالانه ناشران، به واسطه برگزاري نمايشگاه‌هاي مختلف است.

به گزارش خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، در دومين نشست فصلي كميسيون آموزش اتحاديه ناشران و كتابفروشان تهران كه عصر ديروز در محل اين اتحاديه برگزار شد، سعيد جلالي، با بيان اين مطلب اظهار داشت: 8 ماه در سال برگزاري انواع و اقسام نمايشگاه‌هاي بين‌المللي مانع فروش خوب ناشران شهرستاني مي‌شود و اين موضوع موجب كاهش ويترين آن‌ها شده است.

وي با بيان اينكه در سال 1335، شهر تبريز 30 كتابفروشي داشت گفت: اين در حالي است كه اكنون تعداد كتابفروشي‌هاي اين شهر به 28 باب تقليل يافته و اين موضوع به هيج وجه خوشايند نيست.

جلالي ادامه داد: جمعيت اين شهر اكنون 5 برابر شده و 66 هزار دانشجو در تبريز به تحصيل مشغولند؛ ولي همچنان 28 كتابفروش در شهر فعاليت مي‌كنند.

داريوش نويدگويي، مديرمسوول انتشارات نويد شيراز نيز در اين نشست با اشاره به مشكلات نشر و مسايل حاشيه‌اي آن، گفت: تحولاتي كه در يكي دو سال اخير در حوزه چاپ و نشر مانند حذف يارانه و تسهيلات دولت به ناشران به وجود آمد، اكنون نيازمند بازنگري و طرح مشكلات است.

وي ادامه داد: به اعتقاد من ناشر حرفه‌اي كه با هدف كار فرهنگي توأم با اقتصاد و در آمد سالم فعاليت مي‌كند، اعتقادي به نشر وابسته به دولت ندارد و در انتظار فراهم كردن تسهيلات،‌ يارانه و يا خريد كتاب از سوي نهادها با روش‌هاي رايج موافق نيست.

نويدگويي افزود:‌ شيوه‌هاي معمول براي دوره‌اي كوتاه مفيد و كارساز خواهد بود؛ اما در دراز مدت و با رشد و افزايش بي‌رويه تعداد ناشران محكوم به نابودي است، حمايت دولت در حوزه فرهنگ به ويژه فرهنگ مكتوب امري ضروري و حق هر ايراني به شمار آيد؛ اما معتقدم اين حمايت بايد قانونمند، مداوم و برنامه‌ريزي شده باشد.

مديرمسوول انتشارات نويد شيراز در ادامه با اشاره به مشكلات ناشران در حوزه توزيع گفت: امروزه بيشتر ناشران بزرگ و كوچك كشور كه ناشر آثار ماندگار و ارزشمندند، در بخش توزيع كتاب حتي در تهران با مشكل روبه‌رو هستند.

وي افزود: با بررسي تحول توزيع كتاب در كشور به اين نتيجه مي‌رسيم كه از 50 سال قبل تا امروز تفاوت‌هاي زيادي در نحوه  ارسال كتاب به شهرستان‌ها به وجود آمده است، براي مثال براي ارسال كتاب از كارتن‌‌هاي سيگارهاي خارجي آن هم به قيمت‌هاي بالا استفاده مي‌شود. هزينه بالاي بسته‌بندي، حمل كتاب از انبار ناشر يا مركز پخش به باربري، نوبت انتظار طولاني براي انتقال كتاب به كاميون و... از جمله اين مشكلات است.

وي با بيان اين‌كه در شيراز 90 ناشر، پروانه نشر دارند، توضيح داد: در عين حال، تنها 18 كتابفروشي در شيراز وجود دارد كه تعدادي از آن‌ها كتاب‌هاي درسي و كمك‌درسي نيز ارايه مي‌دهند و فضاي فعاليت تعدادي از آن‌ها كمتر از 16 متر مربع است.

نويدگويي افزود: در شهر شيراز طي چند سال گذشته، بسياري از كتابفروشان مطرح و فرهنگي تعطيل و به جاي آن‌ها فروشگاه‌هاي مواد غذايي يا غيره راه‌اندازي شده است.

فريدبوترابي، مديرمسوول سايت ايران فرهنگ (خريد و فروش اينترنتي كتاب) نيز در سخناني اظهار داشت: با گسترش شبکه اینترنت در جهان و رونق گرفتن فعالیت‌های نخستین شبکه اینترنتی فروش کتاب، یعنی شرکت آمازون(Amazon) در اواسط دهه نود میلادی، گروهی از شرکت های ایرانی نیز با هدف فروش کتاب به ایرانیان خارج از کشور و دیگر علاقه‌مندان در کشورهای مختلف جهان، فعالیت خود را آغاز کردند.

وي ادامه داد: حضور چند میلیون ایرانی در خارج از كشور، نیاز آن‌ها به کتاب و سایر کالاهای فرهنگی تولید شده در ایران و سود نسبتا خوبي که به دلیل نرخ برابری ارز در آن دوره قابل پیش بینی بود، مهم‌ترین انگیزه هایی بودند که سبب شکل گیری تعدادی از این‌گونه شرکت‌ها و کتابفروشی‌ها در اواخر دهه 1370 در ایران شدند.

بوترابي با بيان اين‌كه با وجود یک دهه تلاش (1377 تا 1387)، ارائه و فروش کتاب از طریق اینترنت در وضعیت نامطلوبی قرار دارد، گفت: بيشتر شرکت‌ها و کتابفروشی‌هایی که کار خود را با ذوق و شوق و امید بسیار در اواخر دهه 1370 آغاز کردند، اكنون عملا از فعالیت باز مانده‌اند، این در حالی است که فروش کتاب از طریق اینترنت سال‌هاست که مقام و موقعیت مناسب خود را در جهان به دست آورده و به عنوان حوزه ای جدید در کار تجارت، تثبیت و به رسمیت شناخته شده است.

وي آسیب شناسی این موضوع را يك ضرورت دانست و عنوان كرد: دو دسته از عوامل بازدارنده در راه گسترش و پیشرفت این فعالیت در ایران دخيل است كه دسته اول، عوامل ناشی از ضعف و ناتوانی ساختاری و مدیریتی شرکت‌های فعال ایرانی در این زمینه است كه باعث از میان رفتن اعتماد بسیاری از خریداران شد.

مديرمسوول سابت ايران فرهنگ دسته دوم را عواملی خارج از اراده و فعالیت شرکت‌های اینترنتی فروش کتاب دانست و توضيح داد: در حقیقت اين موضوع به آن‌ها تحمیل شده و اگر فروش کتاب به عنوان یک فعالیت صادراتی در نظر گرفته شود، در ده سال گذشته قیمت ارز تقریبا ثابت بوده و در ایران تورمی دورقمی در عرصه اقتصاد حاکم بوده است.

وي يادآور شد: مهم ترین عامل بازدارنده فروش اینترنتی کتاب به خارج از کشور، عدم توجیه اقتصادی آن، همچنين تحریم‌های مالی و بین المللی است که شرکت‌های ایرانی با آن مواجهند.

بوترابي همچنين به مشکلات موجود در زمینه توزیع کتاب در ایران نیز اشاره كرد و گفت: یک کتابفروشی اینترنتی زمانی موفق خواهد بود که بتواند آنچه را که در فروشگاه مجازی خود معرفی کرده است، تهیه کند، برای این منظور ساختارهایی لازم است که هنوز در کشور ما شکل نگرفته‌اند.

وي نبود ارتباط میان حوزه فروش و توزیع، همچنين نا‌بسامان بودن کار توزیع کتاب در ایران را عامل بازدارنده کار تهیه کتاب در کشور اعلام كرد و اظهار داشت: این مساله تاثیر بسیار نامناسبی بر فروش اینترنتی کتاب داشته است. نخستین گام برای بیرون آمدن از این بحران، به رسمیت شناختن این فعالیت به عنوان فعالیت صادراتی و تعريف مکانیسم ها و سیستم های لازم برای حمایت منطقی از آن است.

در ادامه اين نشست، مرتضي رهباني محقق و مترجم كه 5 سال سابقه كتابفروشي در كشور آلمان را دارد، در سخناني با اشاره به دسته‌بندي كتابفروشي‌ها در آلمان گفت: كتابفروشي در آلمان به شش نوع دسته‌بندي مي‌شود، دسته اول ناشر كتابفروش‌ها هستند، افرادي كه كتاب را منتشر مي‌كنند و سپس در كتابفروشي خود مي‌فروشند، دسته دوم نيز كتابفروشي عمومي است كه انواع كتاب‌ را در موضوعات مختلف جمع‌آوري و به مشتري ارايه مي‌كنند.

وي افزود: دسته سوم كتابفروشي ارسالي است كه شركت‌ها با كاميون و يا ماشين‌هاي مخصوص اين كار به توزيع كتاب مي‌پردازند. اين دسته، به كتابفروشي مسافرتي و ارسالي مشهورند. كتابفروشي‌ها و نشريات آبونماني چهارمين دسته‌اند، افرادي كه كتاب مي‌فروشند و آبونمان نشريه مي‌دهند و خودشان نيز كتاب و نشريه را براي فرد متقاضي ارسال مي‌كنند.

رهباني پنجمين دسته را «كتابفروشي در ايستگاه راه‌آهن» معرفي كرد و گفت: اين كتابفروشي‌ها مكان‌هاي كوچكي دارند كه در داخل ايستگاه‌هاي راه‌آهن تعبيه شده‌اند،‌ همچنين ششمين كتابفروشي عتيقه‌جاتند كه كتاب‌هاي ناسالم يا از رده خارج شده را با قيمت نازل عرضه و كتاب‌هاي قديمي را نيز خريد و فروش مي‌كنند.

وي با بيان اينكه اين كتابفروشي‌ها ارتباطات بين‌المللي دارند، اظهار داشت: اين افراد، فهرست كتاب‌هاي مورد نياز افراد را تهيه و سپس آن‌ها را در كشورهاي مختلف جهان جست‌وجو و خريداري مي‌كنند.

دومين نشست فصلي كميسيون آموزش اتحاديه ناشران و كتابفروشان تهران، عصر ديروز در سالن اجتماعات اين اتحاديه با حضور جمعي از ناشران و كتابفروشان تهراني برگزار شد.

کد مطلب : 23220