محمد شريعتي در نشست «كتاب كودك و معادله خيال و واقعيت» كه در سراي اهل قلم كودك نمايشگاه كتاب برگزار شد، بهترين راه را براي برقراري ارتباط با كودكان، استفاده از زبان تصاوير دانست./

به گزارش خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)،نشست «كتاب كودك و معادله خيال و واقعيت» عصر ديروز( سه‌شنبه 17 ارديبهشت) در سراي كودك نمايشگاه كتاب برگزار شد.

در اين نشست كه با حضور عباس جهانگيري، محمد شريعتي و محسن هجري همراه بود، سخنرانان درباره روابط فيمابين خيال و واقعيت در روانشناسي كودك و راه‌هاي خلق اثر هنري از رهگذر اين روابط به بحث و تبادل نظر پرداحتند.

عباس جهانگيري در اين نشست گفت: براي هر نويسنده اي، آنچه مي‌نويسد در وهله نخست از ارجاع ذهن به واقعيت بيروني نشات مي‌گيرد.

وي يادآور شد: اما بايد به ياد داشت كه اين واقعيت بيروني، حتما مي‌بايد از دالان و مجراي تخيل گذشته باشد.

به گفته جهانگيريان، نويسنده بايد از آنچه در ضمير ناخودآگاهش مي‌گذرد آگاه شود تا بتواند به خلق اثر هنري بپردازد. وي افزود: من داستان «هامون و دريا» را اولين بار با شنيدن رابطه بين سه واژه آب، تشنگي و ماهي از زبان آقاي شريعتي در ذهن پرداختم. سپس طي سه سال، اين جرقه با گفته‌هاي فرد ديگري تكميل شد و به خلق «هامون و دريا» انجاميد.

شريعتي نيز گفت: از آنجا كه هنز بر اساس تخيل شكل مي‌گيرد، هنرمند براي خلق اثر هنري بايد از واقعيت فراتر رود. وقتي تخيل مي‌كنيم، سلسله‌اي از عناصر را با هم مي‌آميزيم. براي مثال در تذكرة الاوليا مي‌خوانيم كه «عشق باريده بود و زمين تر شده». در اين جا مي‌بينيم كه يك عنصر غير مادي، يعني «عشق»، با عنصري مادي كه «باريدن» است، آميخته شده است و خيال شكل گرفته.

وي خاطرنشان كرد: خيال، تجسم و تصوير واقعيت است. مثل مترسك كه نمايي از آدميزاد محسوب مي‌شود. در عالم خيال، واقعيت را به صورت ذهني مجسم مي‌كنيم.

هجري نيز كه مديريت اين نشست را بر عهده داشت، يادآور شد: در روش شناخت پوزيتيويستي، ذهن نقش يك آينه را بازي مي‌كند و خلاقيتي براي آن متصور نيستند. ولي ايده‌آليست‌ها، بر توانايي ذهن در انكار واقعيت تاكيد دارند.

در ادامه اين نشست، شريعتي با بيان اين كه ذهن در واقعيت دخل و تصرف مي‌كند، اظهار داشت: ملاصدرا مي‌گويد كه حركت نفس در محسوسات، خيال را ايجاد مي‌كند و حركت ذهن در معقولات، تفكر را به وجود مي‌آورد.

وي اضافه كرد: خيال با تجريدات كار ندارد، بلكه سفر خود را در عالم محسوسات انجام مي‌دهد. واقعيت كودك با خيال او فرقي ندارد و كودك، بين واقعيت و خيال، مرزي نمي‌شناسد.

جهانگيريان نيز در اين زمينه گفت: مرز بين واقعيت و خيال در كودكي وجود ندارد، ولي در بزرگسالي ايجاد مي‌شود. به قول پياژه، مرز بين اين دو، در 16 سالگي به بيشينه ارتفاع خود مي‌رسد.

وي افزود: ولي بسياري از روش شناسان معتقدند كه حتي يك فرد ميانسال نيز گاهي براي كاهش رنج خود به خيال پناه مي‌برد. در عين حال، نبايد فراموش كرد كه اين خيال، با خيال يك شاعر بسيار متفاوت است.

شريعتي نيز تاكيد كرد: اگر جهان ما جهان شناخت نمودها و شناخت ما، شناختي وهمي باشد، كل انديشه فلسفي خيالي بيش نيست.

وي با اشاره به تفاوت ميزان خيال و واقعيت در شخصيت كودك و بزرگسال، يادآور شد: معادله خيال و واقعيت، در شرايط مختلف سني شكل‌هايي كاملا متفاوت دارد. كودك هنوز آن رشد دماغي را نداشته كه بتواند انتزاعي فكر كند. به همين دليل، بهترين راه برقراري ارتباط با او استفاده از زبان تصاوير محسوس و ملموس است و نه مفاهيم.

کد مطلب : 19628