كاشيگر: مترجم بايد انتقادپذير باشد
مديا كاشيگر كه در همايش ترجمه كتابخانه ملي سخن مي گفت، تاكيد كرد كه يك مترجم، تنها با پذيرش انتقادهاي ديگران است كه مي تواند تاويل و فهم خود را از متن بالا ببرد و اين نيز مستلزم برخورد فروتنانه اوست. به گزارش خبرگزاري كتاب ايران (ايبنا)، اين مترجم گفت: متاسفانه در جامعه ايران تصور بر اين است كه هر كه به زبان ديگري آشنا بود ، ميتواند ترجمه كند.
وي سپس تاكيد كرد: هر مترجم دست كم بايد چهار تخصص داشته باشد. نخست تسلط به زبان مبدا دوم تسلط به زبان مقصد، سوم تسلط بر موضوع ترجمه و در نهايت، تسلط بر فن ترجمه.
كاشيگر افزود: اگر ما به ذات ترجمه فكر كنيم، به اين نتيجه ميرسيم كه ترجمه به اين معني است كه متني را كه از آن ما نيست، از آن خود كنيم، يعني آن را به انضمام زبان خود درآوريم.
وي سپس با پرداختن به ترجمه رضا سيدحسيني از رساله لونگينوس، كه تحت عنوان "در باب شكوه سخن" به چاپ رسيده ، توضيح داد: سيدحسيني اين كتاب را براساس چهار متن مختلف ترجمه كرده و اين بدان معني است كه ترجمههايي كه به زبانهاي مختلف از متن اصلي صورت گرفته، متفاوت بودهاند. چون در غير اين صورت ترجمه از يكي از آن ها كافي بود.
كاشيگر در ادامه يادآور شد: اين رساله در قرن اول ميلادي به يوناني نوشته شده و زبان يوناني آن زمان، با يوناني امروز بسيار متفاوت است.
وي با تاكيد بر اين كه حركت ترجمه پس از سه تخصص اول، به شناخت متن بر ميگردد، گفت: مترجم بايد شناخت قابل قبولي از متن داشته باشد، تا براي هر انتخابي در واژهگزيني و برگردان اصطلاحات، دليل موجهي ارايه كند.
كاشيگر خاطرنشان كرد: كتابي كه براي ترجمه انتخاب شده، حتما ارزشمند بوده و مترجم موظف است كه همان ارزش را به متن ترجمه نيز منتقل كند.
وي با نقل قول از سيمولز گفت: سيمولز ميپرسد: "نامفهوم را چگونه بايد ترجمه كرد؟" پاسخ اين است كه بيشك بايد نامفهوم ترجمه كرد. اما نكته اين جاست كه آيا همه نامفهوم ما مساوياند؟ آيا ميتوان همه نامفهومها را يك طور ترجمه كرد؟
اين مترجم در پاسخ توضيح داد: خير، مترجم بايد اول نامفهوم را بفهمد و سپس آن چه را فهميده، نامفهوم ترجمه كند.
وي در ادامه با توجه به ترجمه سيدحسيني از رساله لونگينوس افزود: اين متن در فارسي همان تعادل و انسجامي را داراست كه در متن اصلي و متون ترجمه ديگر دارد.
كاشيگر با اشاره به اين كه سيدحسيني تاويل درخشاني از تمام مسايل مربوط به بلاغت و فن بيان دارد و اين تاويل را در ترجمهاش نيز رعايت كرده، گفت: در تاويل او خطايي نيست. ولي اگر ما بخواهيم خطايي بر ترجمه او بگيريم، بايد نخست تاويلي درخشانتر از تاويلي كه او از متن اصلي دارد، به او ارايه كنيم. سيدحسيني براي ترجمه پارهاي از اصطلاحات اين كتاب، چند سال تحقيق و مطالعه كرده.
وي در پايان تاكيد كرد: هر مترجم پس از تسلط بر سه تخصص نخست، بايد فن ترجمه را بياموزد. ولي اين فن در دانشگاه تدريس نميشود و تنها با مطالعه و كار مدام و فروتنانه به دست ميآيد. به همين دليل، مترجم بايد فروتن و متواضع باشد و به نظرات انتقادي ديگران توجه داشته باشد.
کد مطلب : 3849 |